Process Safety Information (PSI) หรือข้อมูลความปลอดภัยของกระบวนการ เป็นข้อมูลเบื้องต้นที่สำคัญมากในกระบวนการผลิต และเป็นข้อมูลพื้นฐานหลัก Fundamental element ในงานการจัดการด้านความปลอดภัยของกระบวนการ หรือ Process Safety Management (PSM) เพราะบอกถึงความรู้ ความเข้าใจ และความตระหนักถึงอันตรายของสารเคมี เทคโนโลยีกระบวนการผลิต อุปกรณ์หรือเครื่องจักรที่เรากำลังทำงานร่วมกับมันอยู่
ดังนั้นแล้วการมีข้อมูลเรื่องที่เกี่ยวกับความปลอดภัยให้รอบด้าน ครบถ้วน ทันสมัยจึงมีความสำคัญมาก

Process Safety Information (PSI) Audit
Process Safety Information (PSI) Audit ซึ่งเป็นหนึ่งในกิรจกรรมหลักของ Process Safety Managemet Audit คือการตรวจสอบ หาจุดไม่สอดคล้อง Non-Conformity (N/A) เพื่อลดโอกาสการเกิดอันตราย โดยหัวข้อที่ควรตรวจสอบภายใต้ Process Safety Information ได้แก่
Context
หัวข้อที่ควรตรวจสอบ
Audit Criteria
ภาพรวม PSI ที่เอาไปใช้ในการศึกษา PHA
– Date of PHA vs PSI
– Completeness of PSI in PHA เช่น ข้อมูลของอันตรายของสารที่เอามาใช้ในกระบวนการ เทคโนโลยีกระบวนการผลิต เครื่องจักรในกระบวนการผลิต
OSHA PSM 29 CFR 1910.119(d)
ข้อมูลของสารอันตราย
– Material Safety Data Sheet (MSDS) of highly hazardous chemical ว่ามีข้อมูลสำคัญ เช่น Toxicity, Permissible exposure limit, Physical data, Reactivity data เป็นต้น
OSHA PSM 29 CFR 1910.119(d)(1)
ข้อมูลของกระบวนการผลิต
– Date of Process Flow Diagram (PFD) vs Modification
– Maximum inventory in PSI vs PHA
– Availability of set point in all modes
– Written set point vs set-point in DCS
– Availability of consequence if process deviation เช่น HAZOP, QRA
OSHA PSM 29 CFR 1910.119(d)(2)
ข้อมูลของเครื่องจักรในกระบวนการผลิต
– Date of Piping & Instrument Diagram (P&ID) vs Modification
– Flow scheme ของ PFD vs P&IDs
– Site survey the modify process vs P&ID
– Site survey the dissimilar material vs break class in P&ID
– Site survey actual equipment vs Hazardous Area Classification (HAC)
– Selected PSV vs worst case scenario
– Capacity of PSV vs modification
– Design of the disposal system vs modification
– Valve position of the inlet/outlet PSV
– Car seals at the inlet/outlet PSV
– Routing of tailed pipe
– Version of HMB vs modification
– List of Safety Critical Element (SCE)
OSHA PSM 29 CFR 1910.119(d)(3)
Process Safety Information (PSI) Audit
ตัวอย่าง Audit Findings ที่เกี่ยวข้องกับ Process Safety Information (PSI) พร้อมด้วยผลกระทบและข้อเสนอแนะ (Recommendations) ที่พบได้บ่อยๆ สามารถแบ่งออกเป็นประเด็นต่างๆ ได้ดังนี้
ปัญหาด้านความถูกต้องและสอดคล้องกันของเอกสารทางวิศวกรรม (Mistake or Inconsistency in P&ID, C&E, Safety Concept & Actual location)
- Finding: พบข้อผิดพลาดหรือความไม่สอดคล้องกันในเอกสารแบบแปลนระบบท่อและอุปกรณ์ (P&ID), ไดอะแกรม Cause & Effect (C&E) เอกสารแนวคิดด้านความปลอดภัย (Safety concept) และ หน้างานจริง ซึ่งการที่เอกสารสำคัญหล่าวนี้ไม่สอดคล้องกัน มีโอกาสส่งผลอันตรายเมื่อมีผู้รับเหมานำข้อมูลเหล่านี้ไปใช้งาน (attach PTW)
- Recommendation: ทบทวนและอัปเดตเอกสาร P&ID, C&E และ Safety concept ให้ถูกต้อง เช่น การระบุรายละเอียดของปั๊มใน P&ID, การแก้ไขหน่วยแรงดันจาก kPag เป็น psig ให้ตรงกัน, และการอัปเดตตำแหน่งจุดเชื่อมต่อท่อให้ตรงกับความเป็นจริง
ปัญหาด้านการจัดการและการเข้าถึงข้อมูล (Difficult to find & access PSI)
- Finding: ข้อมูล PSI ของโครงการ เช่น เอกสารการออกแบบและเอกสารส่งมอบงาน (Handover file) ค้นหาได้ยาก และฐานข้อมูลโครงการบางส่วนยังรวมเป็นไฟล์เดียวทำให้ไม่สะดวกต่อการใช้งาน ซึ่งการเข้าถึงอย่างยากลำบาก ส่งผลให้ผู้ปฏิบัติงานอาจจะละเลยการตรวจสอบข้อมูลได้
- Recommendation: ให้รวบรวมข้อมูล PSI ของโครงการทั้งหมดไว้ในแหล่งเดียวกันเพื่อให้ทุกฝ่ายที่เกี่ยวข้องสามารถแชร์และเข้าถึงข้อมูลได้ และควรแยกไฟล์ข้อมูลโครงการตามหมวดหมู่อุปกรณ์ (Equipment base) เพื่อให้ค้นหาได้ง่ายขึ้น
ปัญหาด้านแบบแปลนไม่เป็นปัจจุบัน (Un-updated As-built Drawings)
- Finding: พบว่าแบบแปลน As-built ของบางพื้นที่ได้รับการอัปเดตเพียงแค่บางเฟสเท่านั้น (เช่น อัปเดตแค่ Phase 1 ถึง 3) ในขณะที่เฟสอื่นๆ ยังไม่ได้รับการอัปเดตให้เสร็จสมบูรณ์มาหลายปี ซึ่งการที่การที่ Process Safety Information ที่ไม่สมบูรณ์หรือไม่ดีพอ อาจนำไปสู่อุบัติเหตุได้
- Recommendation: เร่งดำเนินการอัปเดตแบบแปลน As-built ในส่วนที่เหลือ (เช่น Phase 4 ถึง 6) ให้เสร็จสมบูรณ์และเป็นปัจจุบัน
ปัญหาด้านการไม่อัปเดตข้อมูลหลังการดัดแปลงแก้ไข (MOC Documents not updated)
- Finding: พบใบขออนุมัติการเปลี่ยนแปลง (MOC) ในอดีตที่เอกสารที่เกี่ยวข้องยังไม่ได้รับการอัปเดตให้เป็นปัจจุบัน เช่น มีการขอเปลี่ยนค่าการแจ้งเตือนอุณหภูมิ (Temperature alarm set point) การเปลี่ยน Set pressure ของ Pressure Safety Valve แต่ไม่ได้ไปอัปเดตในเอกสาร PSI ซึ่งการที่การที่ Process Safety Information ที่ไม่สมบูรณ์หรือไม่ดีพอ อาจนำไปสู่อุบัติเหตุได้
- Recommendation: ให้ทำการทบทวน MOC ทั้งหมดที่เกี่ยวข้องกับ Set point และตรวจสอบยืนยันว่าทุกการเปลี่ยนแปลงได้ถูกนำไปอัปเดตในเอกสารอย่างถูกต้องแล้ว
ปัญหาด้านการจัดการสารเคมีและเอกสารข้อมูลความปลอดภัย (Chemical Management & SDS/MSDS Issues)
- Finding: พบปัญหาในการจัดการพื้นที่จัดเก็บสารเคมีที่ไม่เหมาะสม (Improper handling) เช่น ไม่มีเอกสารข้อมูลความปลอดภัย (Lack of SDS/MSDS) ในบางจุดจัดเก็บ, ตู้เก็บเอกสาร SDS ถูกล็อกไว้ทำให้ผู้ปฏิบัติงานเข้าถึงไม่ได้ในยามจำเป็น รวมถึงพบการวางถังสารเคมีโดยไม่มีระบบกักเก็บสำรอง (Secondary containment) มารองรับ
- Recommendation (ข้อเสนอแนะ):
- การจัดการเอกสาร SDS: ผู้เป็นเจ้าของสารเคมีและเจ้าหน้าที่คลังสินค้าจะต้องจัดเตรียมเอกสารข้อมูลความปลอดภัย (SDS) ที่แสดงข้อมูลส่วนประกอบครบถ้วน 100% ให้พร้อมใช้งาน โดยต้องจัดเก็บในจุดที่มองเห็นได้ชัดเจนและสามารถเข้าถึงได้ง่ายตลอดเวลา ทั้งในบริเวณพื้นที่ปฏิบัติงานหน้างาน, คลังสินค้า, ห้องพยาบาล (Site medic) และห้องปฏิบัติการความปลอดภัย (Site safety room)
- การปรับปรุงพื้นที่จัดเก็บ: ปรับปรุงการจัดการคลังสารเคมีให้เป็นไปตามข้อกำหนดและกฎหมาย เช่น การจัดหาถาดรองรับสารรั่วไหล (Spill tray/Secondary containment) สำหรับทุกบรรจุภัณฑ์
- การสื่อสารและป้ายเตือน: ต้องตรวจสอบให้แน่ใจว่าบรรจุภัณฑ์สารเคมีทั้งหมดมีการติดฉลากตามมาตรฐานสากล (GHS Label) ที่ถูกต้อง และมีการติดตั้งป้ายเตือนอันตรายจากสารเคมีในพื้นที่อย่างชัดเจน
- การปฏิบัติตามมาตรฐาน: กำชับให้ผู้ใช้งานสารเคมี (Chemical User) ทุกคนต้องอ่านและทำความเข้าใจรายละเอียดด้านความปลอดภัยในเอกสาร SDS อย่างเคร่งครัดก่อนที่จะเริ่มจับหรือใช้งานสาร